De Basisvaardigheden van een Coach!

Hai GuidoFox hier! Gaaf dat je dit artikel leest!

In het vorige artikel De Basishouding van een Coach! is de basishouding van een coach besproken. De belangrijkste waarden bleken moed, aandachtige aanwezigheid, empathie, verwondering en nieuwsgierigheid en de aansluiting kunnen weten te vinden met coachee’s denk- en belevingswereld.

In dit artikel staat centraal op welke wijze een coach de basishouding kan omzetten naar specifiek gedrag.

De kern van het ‘coachingsgedrag’ is luisteren, samenvatten, doorvragen, non-verbale signalen opvangen, selectief opereren en een voorbeeldfunctie zijn voor coachee.

Luisteren en doorluisteren

Luisteren en doorluisteren zijn de belangrijkste vaardigheden van een coach.

Dit betekent echt de coachee laten uitspreken en echt door te luisteren. Dit betekent dat niet bij iedere stilte van coachee de coach deze probeert op te vullen, maar vaak wacht – totdat coachee weer begint met praten.

Dit gedrag van de coach heeft twee voordelen:

Ten eerste kan coachee daadwerkelijk zo zijn verhaal – overdenkend en overpeinzend – aan de coach kwijt, omdat er vaak na een stilte nog een belangrijk aanvullend gedeelte van het verhaal komt.

Ten tweede is de coach in staat om werkelijk naar het verhaal van coachee te kunnen luisteren. 

In het geval dat diegene inspringt in de stiltes van coachee – omdat zijn verstand iets tegen hem vertelt (opgaan in zijn eigen gedachten) en direct daarna handelt – is de coach waarschijnlijk al een gedeelte kwijt van wat coachee eerder tegen hem had verteld.

Ten derde kan coachee zogenoemd ‘warmdraaien’ als de coach enkel luistert naar het verhaal van coachee. Dit heeft als effect dat coachee zich meer vrij voelt om (relevante) informatie met de coach te kunnen delen.

Volgens Van der Pol – in het boek ‘Coachen als Professie’ – is luisteren één van de meest werkzame en heilzame technieken om effectief te kunnen communiceren:

‘Toch doen we vaak heel andere dingen dan onze gesprekspartner van ons vraagt’

Leo Buscaglia geeft – in datzelfde boek – hier uiting aan:

‘Als ik je vraag naar mij te luisteren en jij begint mij adviezen te geven, dan doe je niet wat ik je vraag’

Dit is een cruciale boodschap aan coaches: wees niet te direct in de adviezen en laat beter de coachee zelf uiteindelijk op zijn eigen adviezen komen (de waarheid zit in coachee) (dan staat coachee ook vaker volledig achter zijn eigen advies en volgt deze dan ook eerder op).

Het eerste coachingsgesprek is ook – in het merendeel van de gevallen – de eerste keer in het leven van coachee dat diegene zijn verhaal echt kwijt kan – zonder gelijk meteen goedbedoelde adviezen of tips van derden te verkrijgen.

En verder Buscaglia:

‘Als ik je vraag naar mij te luisteren en jij denkt dat je iets moet doen om mijn probleem op te lossen, dan laat je mij in de steek, hoe vreemd dat ook mag lijken’
‘Misschien is dat de reden waarom voor sommige mensen bidden werkt, omdat God niets terugzegt en Hij geen adviezen geeft of probeert om dingen voor je te regelen. Hij luisteren alleen maar en vertrouwt erop dat je er zelf wel uitkomt’
‘Dus, alsjeblieft, luister alleen maar naar me en probeer me te begrijpen. En als je wilt praten, wacht dan even, en ik beloof je dat ik op mijn beurt naar jou zal luisteren’

Samenvatten

De volgende belangrijke vaardigheid van een coach is samenvatten.

Het belang van samenvatten is dat de coach kan controleren of hij coachee goed kan volgen in zijn gedachtepatronen en zijn belevingswereld. Dit heeft als effect: verdere aansluiting met coachee.

Daarnaast zorgt (goed) samenvatten ervoor dat het verhaal van coachee wordt gestructureerd en geordend: voor beiden zeer van belang.

Het komt vaak tijdens een sessie voor dat coachee uit zichzelf nog een aanvulling geeft op de samenvatting, waardoor het verhaal nog meer wordt verduidelijkt. Dit is een bijkomstig voordeel van het maken van tussentijdse samenvattingen.

Doorvragen

Een goede coach is in staat om door te kunnen vragen.

Dit betekent één of twee vragen stellen die het verhaal kunnen verdiepen – opzoek naar een onderliggende diepere laag van de realiteit van coachee. Het is belangrijk om niet door te schieten in het stellen van ‘doorvragen’, waardoor coachee het gevoel heeft dat diegene in een verhoorsituatie is terechtgekomen.

Van de Pol beschrijft over doorvragen:

‘Een goede coach die zijn volle aandacht bij de ander heeft en bij wat er in die ander omgaat, hoeft nooit na te denken over zijn volgende vraag, die dient zich als het ware vanzelf aan in hetgeen de coachee presenteert’

De meest gedegen vragen zijn vragen die een situatie, gedachtepatroon of een gedraging kunnen verhelderen – en die een inconsequentie kunnen aangeven in de gedragingen of de gedachtepatronen van coachee.

Non-verbale signalen lezen

Een topcoach is multifunctioneel en in staat om naast diepgaand te kunnen luisteren, ook aandacht te kunnen besteden aan de non-verbale uitingen van coachee. De volgende uitingen kunnen relevant zijn om op te letten:

1. Houding: Bewegingen en hand- en lichaamsgebaren (hoe iemand op de bank zit)

2. Stemgebruik: Intonatie, volume, toonhoogte, warme of koude stem

3. Lichaam: Lengte, gewicht, verzorging en kledingstijl

4. Diepere lagen: reflexmatige lichamelijke reacties

- Blozen

- Rode vlekken in de nek of hals

- Bleek worden

- Hoge ademhaling

- Overtrokken lachen (goedkeuring van de coach verkrijgen)

- Gebruik van de ogen (wegkijken bij belangrijke gevoelige zaken)

- Op de lip bijten of nagels

- Gebruik van de handen: zenuwachtig

- Stand van de voeten (naar binnen of naar buiten)

- Stand van de knieën (naar binnen of naar buiten)

- Naar voren zittend of naar achter

De coach dient zo niet alleen in staat te zijn om goed te kunnen luisteren, maar ook om goed waar te kunnen nemen op alle ‘inclusieve dimensies’ die er zijn.

Selectiviteit

Een goede coach is ook in staat om precies de juiste vragen weten te kunnen stellen – die van belang zijn voor de problematiek van coachee en die niet gaan over elk irrelevant aangedragen onderwerp van coachee. Dit vergt een hoge mate van intelligentie, overzicht en visie van een coach.

Van der Pol beschrijft het zo:

‘Wat niet kapot is, hoeft niet gerepareerd te worden’

Voorbeeldfunctie

‘Lead by Example’

Een gedegen coach stelt altijd het juiste voorbeeld, waardoor coachee daar een voorbeeld aan kan nemen. We hebben het hier over de attitude van de coach en zijn gespreks- en coachingstechnieken. Op dat moment kan een coach ook daadwerkelijk meerwaarde geven in het leven van een coach, omdat een coachee zich dan gaat ‘levelen’ naar het hogere levens- en geluksniveau van de coach!

Greetz,

GuidoFox – Evolve your Life!

Spiritual Life Coach

www.GuidoFox.nl