Hi GuidoFox hier! Gaaf dat je dit artikel leest ;)

De theatrale persoonlijkheidsstoornis (TPS)(DSM-5), ofwel – de histrionische persoonlijkheidsstoornis – is een stoornis waarin het verkrijgen van aandacht (bevestiging), het delen van intense emoties (overexpressie) en dramatisch (overdreven) gedrag centraal staat.

De personen die lijden aan deze stoornis zoeken continu via hun uiterlijk, kledingkeuze (kleurrijk) en gedragsuitingen (uitdagend theatraal/licht labiel) bevestiging van hun aantrekkelijkheid en van daaruit hun bestaansrecht. De behoefte aan bevestiging kan zelfs verder gaan naar de behoefte aan continue bewondering.

Ze zijn in de persoonlijke verhoudingen charmant en aanlokkelijk in het begin, maar kunnen al snel venijnige en grillige trekken gaan vertonen (ware aard) – vaak in momenten van snelle omslag/wisseling van emotie (plotselinge woedeaanval): één verkeerde opmerking, interpretatie of andere zienswijze is al genoeg. Een theatraal vertrek is een bekend fenomeen, en zo is de aandacht weer (mentaal) op hen gericht en blijft de partner in verwarring achter.

Een kenmerk van de theatrale persoonlijkheidsstoornis is dat ze een liefdesrelatie in een vroegtijdig stadium al snel inschatten als veel intiemer en diepgaander dan dat die relatie in werkelijk is: een vertekende perceptie van relaties, maar ook van de realiteit. Een verkeerd geïnterpreteerde opmerking of houding van de partner kan al worden opgevat als een afwijzing, een emotionele aanval of teken van vijandigheid.

Een ander kenmerk is drukte. Ze zijn altijd druk in de weer (levendig) – en dat kan door instanties verkeerd worden opgevat als een vorm van ADHD, terwijl de persoon eigenlijk continu aandacht nodig heeft (via werkverhoudingen). De drukte (op het werk) wordt ook weer vaak aangehaald als aandachttrekker via het dramatische slachtoffer-narratief.

De mensen die lijden aan TPS hebben zeer veel behoefte nodig aan controle: ze willen precies weten waar en op welk tijdstip de partner normaliter is en wat zijn of haar bezigheden zijn. De behoefte aan controle kan zich uiten in licht dominant gedrag over de planning & activiteiten over de dag. Een persoon met TPS kan in het uiterste geval zelfs overgaan tot valse beschuldigingen (vaag, zonder details), emotionele chantage en manipulatie om controle over de partner te kunnen houden (sterke controledrang).

De angst voor afwijzing kan zich uiten in de angst voor nabijheid, en dus ook voor intimiteit. Het teasen (uitdagend en overmatig) – waar net niet wordt overgaan tot echte intimiteit – komt veelvuldig voor: teasen als vorm van de afstandsregelaar. De persoon met TPS kan door middel van teasen de desbetreffende persoon op emotionele afstand – en controle! – houden en tegelijkertijd bewondering oproepen. De persoon geeft seksuele signalen, maar trekt die vervolgens weer in en creëert zo een dynamiek waarin diegene de controle (en macht) heeft. Het overmatig teasen heeft als effect dat de machtsdynamiek verschuift naar diegene met TPS: wie de macht heeft, heeft de controle. Het is voor hen een afweermechanisme tegen kwetsbaarheid en onzekerheid, dat onder deze persoonlijkheidsstoornis aanwezig is.

Greetz,

GuidoFox – Evolve your Life!

High-End Spiritual Life Coach

www.GuidoFox.nl

Terug naar overzicht